O Freud στην Ακρόπολη

του Σταύρου Κεβόπουλου, ψυχολόγου

 

Η μοναδική φορά που ο Φρόυντ επισκέφθηκε την Ακρόπολη της Αθήνας , ήταν τον Σεπτέμβριο του 1904 μαζί με τον αδερφό του Αλέξανδρο.

Τα δύο αδέρφια ταξίδεψαν με το ατμόπλοιο της Lloyds  «Ουρανός» από την  Τεργέστη. Στην Αθήνα κατέλυσαν στον ξενοδοχείο «Αθηνά», λόγω της αδυναμίας που είχε ο Φρόυντ στην συγκεκριμένη θεά. Μάλιστα επέλεξε το δωμάτιο 31 ελλείψει του αγαπημένου του αριθμού , που ήταν το 62.

Επάνω στον βράχο είχε ένα ιδιαίτερο βίωμα, το οποίο περιέγραψε και ανέλυσε 32 χρόνια μετά και ενώ ήταν ήδη 80 ετών. Το κείμενο αυτό  "Disturbance of Memory on the Acropolis” είναι γνωστό σε όλο τον ψυχαναλυτικό κόσμο και διδάσκεται σε κάθε ψυχαναλυτικό ινστιτούτο.

Σήμερα 115 χρόνια μετά η ψυχανάλυση έχει διαγράψει την δική της πορεία και η Ακρόπολη είναι ακόμα στην θέση της. Είναι γνωστό βέβαια, ότι η ψυχανάλυση από χώρα σε χώρα γνώρισε διαφορετική αντιμετώπιση και ανάπτυξη. Αναμφισβήτητα άλλη συμβολή στην ψυχανάλυση είχε το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία από ότι η Ρωσία και η Τουρκία.

Η Ελλάδα δικαιωματικά κατέχει μια προνομιακή θέση όσον  αφορά  στην ψυχανάλυση, δεδομένου ότι ο θεμελιωτής της χρησιμοποίησε την αρχαία ελληνική σκέψη ως πρώτη ύλη. Η ιδιοφυία του τον οδήγησε να αξιοποιήσει την πολύτιμη αρχαία ελληνική γραμματεία για να οδηγηθεί στην σύλληψη της μεγαλοφυούς θεωρίας του. Ήταν όμως και κάτι άλλο. Η αγάπη και ο θαυμασμός του Φρόυντ για την αρχαιολογία και τους αρχαίους ελληνικούς μύθους. Πάντρεψε κομμάτια της θεωρίας του με αρχαίες ελληνικές τραγωδίες και έδωσε ονόματα από την μυθολογία στην ψυχαναλυτική ορολογία. Κανείς από τους μαθητές του ή  και τους μελετητές του δεν έφερε αντίρρηση για την χρησιμοποίηση των ελληνικών ονομάτων και όρων. Το θεώρησαν όλοι φυσιολογικό. Και πράγματι  ήταν.

Εξ αυτού του λόγου η ελληνική ψυχαναλυτική κοινότητα έχει να διαδραματίσει έναν ξεχωριστό ρόλο στην ανάπτυξη της ψυχανάλυσης, δοθέντος ότι ο Οιδίποδας ξάπλωνε στο αιμομικτικό του κρεβάτι στη Θήβα και ο Νάρκισσος πνίγηκε κάπου στη Βοιωτία. Κυρίως όμως γιατί η ψυχανάλυση είναι πρωτίστως λόγος, συνειρμός, λέξη. Η ελληνική γλώσσα επέχει θέση οπλισμένου σκυροδέματος στο οικοδόμημα της ψυχανάλυσης.

Στα πλαίσια αυτά στις 28 και 29 Σεπτεμβρίου 2019 στο μουσείο της Ακρόπολης διοργανώνεται από την άερτον – ψυχολογικές υπηρεσίες το 1ο διεθνές ψυχαναλυτικό συμπόσιο FREUD ON THE ACROPOLIS με την συμμετοχή ελλήνων και ξένων ψυχαναλυτών. Στόχος είναι η θεσμοθέτηση του συμποσίου σε ετήσια βάση και η παραγωγή ψυχαναλυτικής σκέψης και μελέτης ακριβώς κάτω από τον βράχο της Ακρόπολης.

Σε τελική ανάλυση κάθε φορά που κάποιος στον πλανήτη προφέρει την λέξη psychoanalysis,  είτε το ξέρει είτε όχι, μιλάει Ελληνικά!